Dünyanın en büyük petrol üreticilerini küresel pazardaki alıcılara bağlayan hayati öneme sahip ticaret yolu üzerinden yapılan petrol ihracatı, ABD-İsrail'in İran'a yönelik saldırısından yaklaşık bir hafta sonra, ABD yatırım bankasının başlangıçta beklediğinden daha da düştü.
Goldman Sachs, boğazdan geçen ham petrol akışının normal seviyelerin %15'ine düşeceğini tahmin ediyordu, ancak İran'ın Hürmüz Boğazı'ndan geçen tankerlere uyguladığı fiili abluka, normalde bu ticaret yolundan geçen petrol yüklerinin yalnızca %10'unun geçebilmesine olanak sağladı.
"Önümüzdeki hafta 100 doları aşmasının muhtemel olduğunu düşünüyoruz"
Petrol konusunda öngörüleriyle bilinen banka, geçen hafta yaptığı ticaret akışları analizinin, etkinin Kremlin'in Ukrayna'yı işgalinin ardından Rusya üretiminde yaşanan ve petrol fiyatını varil başına 110 dolara çıkaran Nisan 2022'deki zirve darbesinden 17 kat daha büyük olduğunu gösterdiğini belirtti.
Cuma gecesi yayınlanan bir notta, "Bu yeni veriler, gelişmeler ve şokun büyüklüğü göz önüne alındığında, o zamana kadar bir çözüm belirtisi ortaya çıkmazsa petrol fiyatlarının önümüzdeki hafta 100 doları aşmasının muhtemel olduğunu düşünüyoruz" denildi. Ayrıca, "Mart ayı boyunca Hürmüz Boğazı'ndan gelen petrol akışının düşük kalması durumunda, özellikle rafine petrol ürünleri fiyatlarının 2008 ve 2022 zirvelerini aşmasının muhtemel olduğunu düşünüyoruz." ifadeleri kullanıldı.
Uluslararası petrol fiyatları 2022'de kısa süreliğine varil başına 120 doların üzerine çıkmış ve 2008'de varil başına 145 dolara kadar yükselmişti; her iki durumda da bu durum küresel ekonomi için ciddi sonuçlara yol açmıştı.
"Covid-19 pandemisinden bu yana en yüksek haftalık artış"
Petrol fiyatları geçen hafta sonuna doğru varil başına 90 doların üzerine çıktı ve altı yıl önce yaşanan Covid-19 pandemisinden bu yana en yüksek haftalık artışları kaydetti; bu artışın içinde cuma günü tek başına ABD ham petrol fiyatlarında 10 dolarlık bir artış da yer aldı.
Aracı kurum IG'nin hafta sonu piyasalarında petrol fiyatları daha da yükseldi ve ABD ham petrolü pazar günü varil başına 94 doların üzerinde işlem gördü. Bu, finans piyasaları yeniden açıldığında petrol fiyatlarının yükseleceğine işaret ediyor.
Stratejik ve Uluslararası Çalışmalar Merkezi'nde kıdemli araştırmacı olan Clayton Seigle'a göre, "Piyasanın Trump yönetimine tanıdığı hoşgörü süresi geçen haftanın sonunda sona erdi."
Seigle, “Günde 20 milyon varillik (mb/d) bir açık, küresel [petrol piyasası] dengelerini olumsuz etkiliyor ve bir rahatlama belirtisi yok. Aksine, Başkan Trump koşulsuz teslimiyet talep ediyor ki bu çok düşük bir ihtimal. Gözlemciler başlangıçta onun acı verici petrol fiyatlarına aldırış etmemesini bir blöf olarak düşünmüş olabilirler, ancak artık bunun öyle olmadığı açık,” dedi.
Genel olarak, petrol fiyatları bu yıl %50'den fazla artış göstererek 2026 yılına varil başına yaklaşık 60 dolardan başladı. Fiyatlar Ocak ve Şubat aylarında zaten yükselmişti ve yaklaşık bir hafta önce ABD-İsrail'in İran'a yönelik saldırısının ardından yükseliş ivme kazandı.
