Artemis II misyonundaki astronotlar bu rekoru 406 bin km'ye taşıdıktan sonra paylaştıkları mesajda "Bir sonraki nesil bizim rekorumuzun çok uzun süre yerini korumasına izin vermemeli" ifadelerini kullandı.
Astronotların içinde bulunduğu Orion kapsülü, Ay'ın arka tarafına geçtiğinde, uzay aracı ile ABD'nin Houston şehrinde yer alan görev kontrolü arasındaki iletişim kesildi. Mürettebat 40 dakika boyunca tamamen yalnız kaldı.
Tam planlandığı gibi, Orion Ay'ın arkasından yeniden ortaya çıktığında Dünya ile tekrar bağlantı kurdu.
Önce mühendislerin ekranlarında radyo sinyalinin geri geldiği görüldü, ardından veri akışı başladı.
40 dakikalık iletişim kesintisi sırasında uzay aracı kendi kendine çalışmak zorundaydı.
Yerleşik bilgisayarlar, Dünya'dan ne görülebilen ne de duyulabilen Ay'ın arka tarafında kritik bir motor ateşlemesi gerçekleştirerek Orion'u dönüş rotasına soktu.
Tekrar iletişim kurulmasıyla birlikte ABD Başkanı Donald Trump da sürpriz bir şekilde mürettebatla doğrudan bağlantıya geçerek "Bugün tarih yazdınız ve tüm Amerika'yı gerçekten gururlandırdınız" dedi.
Trump, "Son dönemde gurur duyacak çok şeyimiz var ama yaptığınızın bir benzeri yok" ifadelerini kullandı.
ABD Başkanı, görevin tamamlanmasının ardından mürettebata kendilerini Beyaz Saray'da ağırlayacağını söyledi ve "Biliyorsunuz, şu sıralar çok yoğunum ama kesinlikle bir zaman bulacağım" dedi.
Astronotlar güneş tutulmasına şahit oldu
Astronotlar, bu dönüş rotasında "çarpma parlamaları"nı inceledi.
Bunlar, küçük uzay kayalarının Ay'a çarptığında hem kendilerini hem de Ay yüzeyinin küçük bir bölümünü buharlaştıracak kadar yüksek hızla çarpması sonucu ortaya çıkan, anlık ve çok kısa süreli ışık patlamaları.
Bir saatlik gözlem molasına geçen mürettebat bir saat sonra ise tam güneş tutulmasına şahit oldu.
NASA astronotu Victor Glover bu anları, "Bu gerçek dışı" diyerek anlattı.
"Güneş Ay'ın arkasına geçti ama korona hâlâ görünüyor; parlak ve neredeyse Ay'ın tamamının etrafında bir hale oluşturuyor" diyen Glover sözlerini şöyle sürdürdü:
"Dünya orada inanılmaz parlak ve Ay tam önümüzde asılı duruyor.
"Önümüzdeki bu karanlık küre… tam bir karanlık değil aslında; gri tonlar siyahlığa doğru karışıyor. Arkasında yıldızları ve gezegenleri görebiliyoruz.
"Vayyy! İnanılmaz!"
Orion uzay aracındaki ekip, son yedi saatlik gözlem boyunca kaydettikleri tüm görüntü ve verileri Dünya'ya aktarmaya başladı.
Ay'ın fotoğrafları paylaşıldı
Artemis II görevinin mürettebatları, uzay aracından çekilen bazı Ay fotoğraflarını paylaştı.
NASA, paylaşılan bu görüntünün Ay'ın uzak yüzünün bir bölümünü gösterdiğini belirtti.
Aşağıdaki fotoğrafta sağ tarafta, Dünya'dan gördüğümüz yarımküre yani Ay'ın "yakın yüzü" yer alıyor. NASA'ya göre bu bölüm, yüzeyi kaplayan koyu lekeler sayesinde ayırt edilebiliyor.
NASA açıklamasında "Bunlar, Ay'ın erken dönemlerinde volkanik olarak aktif olduğu zamanlardan kalma eski lav akıntıları" ifadelerine yer verildi.
Açıklamaya göre Lav akıntılarının batısında yer alan büyük krater ise yaklaşık 965 km genişliğindeki Orientale Havzası. Bu krater, Ay'ın hem yakın hem de uzak yüzüne uzanıyor. Orientale'nin sol yarısı Dünya'dan görülemezken, bu görüntüde kraterin tamamı seçilebiliyor.
Kraterin solunda kalan tüm bölge ise Ay'ın uzak yüzünü, yani Dünya'dan hiçbir zaman göremediğimiz yarımküreyi oluşturuyor.
Gri, yeşil ve kahverengi: Astronotlar gördüklerini anlattı
Astronot Jeremy Hansen Ay'a bakmanın nasıl bir deneyim olduğunu anlattı.
Ay yüzeyinde gördüğü renkleri de tarif eden Hansen, alışık olduğumuz koyu ve açık gri tonların yanı sıra farklı tonlara da dikkat çekti.
"Şu anda Aristarchus (bir krater)... bu pencereden görmek benim için zor ama bana yeşilimsi tonlar gibi göründü. Bu çok benzersizdi, Ay'ın bu tarafında buna benzer başka bir şey görmedim.
"Ayrıca kahverengimsi tonlar olarak tanımlayabileceğim birçok alan da gördüm."
İki yeni krater tespit edildi
Ay'ın dünya tarafından görülmeyen arka tarafını gözlemleyen astronotlar seyahatlerinde iki yeni krater tespit etti.
Bunlardan birine, Artemis II Komutanı Reid Wiseman'ın 2020'de kanserden kaybettiği eşi Carroll'ın adı verilirken diğerine de kendilerini Ay'a taşıyan uzay gemisinin adı olan Integrity'nin adı verildi.
Mürettebat Ay yüzeyine inmeyecek olsa da Ay'ın uzak tarafından dönüp Dünya'ya yapacakları yolculuk, şimdiye dek bir astronotun uzayda kat ettiği en uzun mesafe oldu.
Yaklaşık 10 gün sürecek olan Artemis II misyonu, astronotlarını daha önce kimsenin gitmediği kadar uzayın derinliklerine götürdü.
Bu misyon, 1960'lar ve 70'lerdeki Apollo misyonlarından bu yana ilk kez Ay yüzeyine insanlı iniş için zemin hazırlamayı amaçlıyor.
Artemis II misyonundaki astronotları taşıyan Orion uzay aracı, 2 Nisan'da TSİ 00:35'te fırlatıldı.
Roket ABD'nin Florida eyaletindeki Kennedy Uzay Merkezi'nden fırlatıldı.
Fırlatma sırasında her şey planlandığı gibi gitti.
Ateşleme roketleri uzay aracından başarıyla ayrıldı ve araç Dünya yörüngesine yerleşti.
Ardından aracın güneş panellerinin bulunduğu dört adet kanat başarıyla açıldı.
Artemis II yaklaşık 24 saat Dünya'nın yörüngesinde kaldı ve astronotlar bu sürede araçtaki gerekli kontrolleri yaptı.
Her şeyin yolunda olduğunun tespit edilmesinden sonra araç Ay'a doğru yolculuğuna başladı.
Kapsülün içi NASA'nın YouTube kanalı üzerinden canlı olarak izlenebiliyor.
