ABD Başkanı Donald Trump, Irak eski Başbakanı Nuri el-Maliki'nin başbakanlığa yeniden getirilmesi konusunda Irak'ı uyararak , ülkenin onun önceki liderliği altında "yoksulluğa ve tam bir kaosa sürüklendiğini" söyledi. ABD'nin Ankara Büyükelçisi ve Suriye Özel Temsilcisi Tom Barrack, Mesud Barzani ile bir telefon görüşmesi yaptığını belirterek, "Irak konusunda ABD'nin tutumu net: İran tarafından kurulan bir hükümet, ne Irak'ın ne de Suriye'nin daha parlak bir geleceğe yönelik özlemleri için, ne de Amerika Birleşik Devletleri ile etkili bir ortaklık için başarılı olmayacaktır." ifadelerini kullanmıştı.
ABD yönetimi, Irak'ta başbakanın belirlenmesi sürecinde aktif tutumuyla dikkati çekiyor. Bir yandan Suriye'deki IŞİD mahkumlarını Irak'a taşımaya devam eden ABD, bir yandan da eski Başbakan Maliki'nin yeniden koltuğa oturmasını engellemeye çalışıyor. Suriye'deki uzlaşma çabaları ve İran'da yaşanan protestolar sonrası gerilimin gölgesinde bölgede yeni bir gerilim yaşanıyor.
Trump Salı günü sosyal medyada şöyle yazdı : "Bunun tekrar yaşanmasına izin verilmemeli . Çılgın politikaları ve ideolojileri nedeniyle, seçilirse Amerika Birleşik Devletleri artık Irak'a yardım etmeyecek. Yardım etmek için orada olmazsak, Irak'ın başarı, refah veya özgürlük şansı SIFIR. IRAK'I YENİDEN BÜYÜK YAPALIM!"
Maliki, yeniden aday gösterildi
İslami Davet Partisi lideri El-Maliki, daha önce 2006'dan 2014'e kadar Irak'ın başbakanı olarak iki dönem üst üste görev yapmıştı.
Parlamenter çoğunluğa sahip Şii Koordinasyon Çerçevesi tarafından, "siyasi ve idari deneyimi ve devlet yönetimindeki rolü" gerekçe gösterilerek, Irak'ın başbakanı olarak yeniden görev yapması için aday gösterildi.
Irak'ta Kasım ayında parlamentodaki 329 sandalye için ülke çapında seçimler yapıldı. Şii ittifaklar 187 sandalye kazandı. Şii Müslümanlar Irak nüfusunun çoğunluğunu oluşturuyor.
Irak Cumhurbaşkanı Abdül Latif Raşid, Pazar günü yaptığı açıklamada El-Maliki'yi adaylığı nedeniyle tebrik etti ve liderliğinin siyasi istikrarı, ulusal ortaklığı ve Irak'ın kalkınmasını güçlendireceğini, aynı zamanda Irak halkının güvenlik ve hizmet beklentilerini karşılayacağını umduğunu ifade etti.
Aralık ayında özel temsilci uyarmıştı
Aralık ayında Trump'ın Irak özel temsilcisi Mark Savaya, Iraklı politikacıları devlet dışı silahlı grupları kontrol altına almaları konusunda uyardı ve aksi takdirde Saddam Hüseyin'in devrilmesinden yirmi yıldan fazla bir süre sonra Irak'ın "parçalanmaya ve gerilemeye" doğru itilebileceği konusunda ikazda bulundu.
Savaya ayrıca, Irak liderlerinin önümüzdeki dönemde alacağı kararların "Irak'ın egemenlik ve güç yolunda ilerleyip ilerlemeyeceğini veya parçalanma ve gerilemeye geri dönüp dönmeyeceğini belirleyeceğini" de uyardı.
Barrack: ABD'nin tutumu net
Tom Barrack da iki gün önce, sosyal medya platformu X hesabından Mesud Barzani ile telefon görüşmesi yaptığını duyurdu. Barrack, şu açıklamayı paylaştı:
"Bu akşam Sayın Mesud Barzani ile Suriye'deki durumu, ateşkesin korunmasının önemini ve özellikle Kobani'deki ihtiyaç sahiplerine insani yardımın sağlanmasını görüşmek üzere verimli bir telefon görüşmesi gerçekleştirdik. Irak konusunda ise ABD'nin tutumu net: İran tarafından kurulan bir hükümet, ne Irak'ın ne de Suriye'nin daha parlak bir geleceğe yönelik özlemleri için, ne de Amerika Birleşik Devletleri ile etkili bir ortaklık için başarılı olmayacaktır."
El Maliki'den açıklama: Açık bir müdahale
Irak’ta başbakanlık için öne çıkan adaylardan Nuri el-Maliki, ABD Başkanı Donald Trump’ın yeniden seçilmesi halinde Irak’a verilen tüm desteği kesmekle tehdit etmesinin ardından, ABD’yi “açık bir müdahalede bulunmakla” suçladı.
ABD, 2003 yılında uzun süre iktidarda kalan Saddam Hüseyin’i deviren işgale öncülük etmesinden bu yana Irak siyasetinde önemli bir etkiye sahip.
Irak eski başbakanı El-Maliki, “Irak’ın iç işlerine yönelik bu açık Amerikan müdahalesini kategorik olarak reddediyoruz,” dedi. El-Maliki, işgalden bu yana iki dönem görev yapmış tek Irak başbakanı konumunda bulunuyor.
X’te yaptığı paylaşımda el-Maliki, bu tutumun 2003’ten bu yana yürürlükte olan Irak’ın “demokratik sisteminin ihlali” anlamına geldiğini de ifade etti.
Trump’ın tehdidine tepki olarak yüzlerce kişi Bağdat’taki ABD Büyükelçiliği yakınlarında protesto düzenledi. Göstericiler “Maliki’ye Evet” sloganları atarken, bazıları Trump’ın fotoğrafı ve ABD bayrağı bulunan bir posteri ateşe verdi.
