Türkiye'de ilk Kovid-19 vakasının tespit edildiği 11 Mart 2020'den bu yana en az 102 bin kişi hayatını kaybetti.
Çin'de ortaya çıkan Kovid-19 virüsünün küresel salgına dönüşmesinin ardından Türkiye'de ilk vaka, 11 Mart 2020'de görüldü.
Türkiye'de ilk vakanın görüldüğü 11 Mart 2020 aynı zamanda Kovid-19'un Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) tarafından "küresel pandemi" ilan edildiği gün oldu.
Türkiye'de Kovid-19 kaynaklı ilk ölüm ise 17 Mart 2020'de yaşandı.
Dünyadaki birçok ülkedeki gibi Türkiye'de de virüsün yayılmasını önleyebilmek için uçuşların durdurulması, sokağa çıkma kısıtlaması, uzaktan eğitime geçilmesi, kafe ve restoran gibi yerlerin geçici süreyle kapatılması, kamuya açık etkinliklerin iptal edilmesi gibi çeşitli önlemler devreye alındı.
Salgın günlük hayat alışkanlıklarını da değiştirdi.
Bu süreçte AVM'ler ile kurum ve kuruluşlara girişte HES kodu göstermek ve ateş ölçümü yaptırmak zorunlu hale geldi. Devlet kurumu, iş yeri, hastane gibi yerlere, otobüslere, duraklara Kovid-19'la mücadelede yapılması gerekenleri anlatan uyarı afişleri asıldı. Yurt dışına seyahat edecekler veya hastalık belirtisi olanlar için PCR testi uygulaması başlatıldı.
Türkiye ilk kapanmayı Nisan 2020'de yaşadı
Türkiye'de ilk sokağa çıkma kısıtlaması ise 10-12 Nisan 2020'de 30 büyükşehir ile akciğer rahatsızlıklarının sık görüldüğü Zonguldak'ta uygulandı. Sokağa çıkma kısıtlamaları, vaka sayılarının pik yaptığı dönemlerde tekrarlandı.
2020'deki en yüksek vaka sayısı, 8 Aralık'ta 33 bin 198 oldu.
Aşılama 2021'de salgına karşı en güçlü silah oldu
Kovid-19'la mücadelede 2021'de aşılar devreye girdi. 14 Ocak 2021'de sağlık çalışanlarıyla başlayarak 65 yaş üstüyle devam eden aşılama programına hızla yeni yaş ve meslek grupları eklendi. 2 Nisan'dan itibaren BioNTech aşılarının da uygulanmasına başlandı.
25 Haziran 2021 itibarıyla 18 yaş ve üzerindekiler, randevularını alarak Kovid-19 aşılarını olmaya başladı.
Mart ayında "kontrollü" normalleşme adımları atıldı
Kontrollü normalleşme adımlarının atıldığı 2021 yılında Kovid-19 kaynaklı vaka sayılarında dönem dönem azalma ve artışlar yaşandı.
Ocak 2021'de en yüksek 14 bin 494 olan günlük vaka sayısı, Şubat 2021'de 9 bin 572 oldu. Mart 2021'de günlük vaka sayısı 39 bin 302'ye kadar yükseldi.
2 Mart 2021'de "kontrollü normalleşme" süreci başladı. Bu kapsamda, illerdeki risk durumlarına göre sokağa çıkma kısıtlamaları, yeme-içme yerlerinin hangi şartlarda hizmet verebileceği ve hangi kademelerdeki öğrencilerin hangi şartlarda yüz yüze eğitime başlayacağı belirlendi.
En yüksek vaka sayısı nisanda görüldü
Bu süreçte nisan ayında vaka sayıları hızlı artışa geçti. 16 Nisan 63 bin 82 vaka ile 2021'de en fazla vakanın görüldüğü gün olarak kaydedildi.
Salgın süresince en fazla vefatın yaşandığı gün ise 394 kişinin hayatını kaybettiği 30 Nisan 2021 oldu.
Vaka sayılarındaki bu artış üzerine Kovid-19 tedbirleri kapsamında 29 Nisan-17 Mayıs 2021 tarihleri arasında kesintisiz sokağa çıkma kısıtlamasını içeren "tam kapanma" dönemi uygulandı.
Bu tarihlerde üretim, imalat, gıda, temizlik, sağlık gibi alanlarda istisna tutulan kuruluşlar hariç tüm iş yerlerinin faaliyetlerine ara verildi, şehirler arası seyahatlerin tamamı izne tabi oldu, anaokulu, kreş, 8. ve 12. sınıflar dahil tüm kurumlarda yüz yüze eğitime ara verildi, tüm sınavlar ertelendi.
"Kademeli normalleşme" ile yeni döneme geçiş
17 gün süren tam kapanmanın ardından "kademeli normalleşme" dönemine geçildi. Bu süreçte sokağa çıkma kısıtlamaları belirli saatlerle sınırlandırılırken, restoran ve kafelerin paket servise geçmesi, huzurevlerinin ziyarete açılması gibi uygulamalar peyderpey başladı.
1 Temmuz'dan itibaren normal hayata dönüldü
Türkiye'de 1 Temmuz'dan itibaren normal hayata dönüşü sağlayacak yeni döneme geçildi.
Pazartesi-cumartesi günleri saat 22.00'den sabah 05.00'e kadar olan ve pazarları ise tam gün uygulanan sokağa çıkma kısıtlaması ile sınırlama süresince uygulanan şehirler arası seyahat kısıtlaması tamamen sona erdi.
Ayrıca tüm iş yerleri açılış kapanış saatleri çerçevesinde faaliyet göstermeye başladı, şehir içi veya şehirler arası tüm toplu taşıma araçlarındaki yolcu sayısı sınırlandırmasına son verildi. Düğün, sünnet, nişan ve kına gibi etkinlikler serbest hale geldi.
Uzaktan eğitim sürecinin ardından öğrenciler, 6 Eylül'de tüm kademelerde haftada 5 gün ve yüz yüze eğitime geri döndü.
Devlet, Kovid-19 salgınının olumsuz etkilerini en aza indirmek amacıyla bu süreçlerde esnaf ve sanatkarlar ile dezavantajlı vatandaşlara yönelik birçok sosyal destek programını devreye aldı.
Açık havada maske takma zorunluluğu kalktı
Şubatın ilk haftasında pik noktasına ulaşan vaka sayıları, bu tarihten itibaren tekrar azalmaya başladı. Günlük vaka sayısı şubatta 49 bin 792'ye, martta 27 bin 671'e kadar düştü.
Dönemin Sağlık Bakanı Fahrettin Koca, 2 Mart'ta Kovid-19 vakalarının düşüşe geçtiğini belirterek, salgınla mücadelede uygulanan maske kuralı, HES kodu ve PCR testi gibi tedbirlerle ilgili alınan yeni kararları açıkladı.
Bu kapsamda yeni dönemde maske takma zorunluluğu açık havada kaldırıldı, kapalı ortamlarda ise havalandırma ve mesafe kuralına göre uygulanmaya başladı.
Ayrıca, kurum ve kuruluşlara girişteki HES kodu uygulamasına, hastalık belirtisi olmayanlardan PCR testi istenmesine ve okullarda iki vakanın görüldüğü sınıfların kapatılmasına son verildi.