Genel Kurulda görüşmelerin ardından kanun teklifi oylamaya sunuldu. Oylama sonucunda, Türkiye Cumhuriyeti, Pakistan İslam Cumhuriyeti ve Suudi Arabistan Krallığı Arasında Ortak Savunma İçin Mekke Anlaşması'nın Onaylanmasının Uygun Bulunduğuna Dair Kanun Teklifi kabul edildi.
TBMM Başkanvekili Celal Adan, teklifin kabul edilmesinin ardından Yabancı Dijital Konaklama Platformları Kanunu Teklifi'nin görüşmelerine geçileceğini bildirdi. Komisyonun yerini almaması üzerine Adan, birleşimi 10 Kasım Salı saat 15.00'te toplanmak üzere kapattı.
Mekke Anlaşması
Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan, ağustos ayında Mekke Ortak Savunma Anlaşması'nı imzaladı.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman ve Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif tarafından imzalanan 16 maddelik anlaşma, üç ülke arasında savunma ve güvenlik alanlarında kapsamlı işbirliği yapılmasını içeriyor.
Anlaşmanın ikinci maddesine göre, taraflardan herhangi birine yönelik dış kaynaklı silahlı saldırı, tüm taraflara yönelik saldırı olarak kabul edilecek.
Taraflardan birinin başka bir ülke veya ülke grubu tarafından silahlı saldırıya uğraması halinde diğer ülkeler, karşılıklı yardım imkanlarını kullanarak saldırıya uğrayan tarafa derhal destek sağlayacak.
Taraflar, Birleşmiş Milletler (BM) Şartı'nın 51'inci maddesinde düzenlenen meşru müdafaa hakkı çerçevesinde, saldırıya uğrayan ülkeye askeri imkan ve kabiliyetler dahil olmak üzere yardımda bulunabilecek.
Ortak savunma komitesi kurulacak
Anlaşma kapsamında üç ülke arasında savunma ve güvenlik işbirliğinin koordinasyonunu sağlamak amacıyla "Stratejik Siyasi ve Savunma Komitesi" oluşturulacak.
Tarafların dışişleri bakanları, savunma bakanları ve genelkurmay başkanlarından oluşacak komite, dönüşümlü ev sahipliğiyle yılda iki kez toplanacak.
Üç ülkenin liderleri de gerekli görülmesi halinde yılda bir kez bir araya gelebilecek.
Komite, ortak savunma politikalarına stratejik yön verilmesi, güvenlik işbirliğinin geliştirilmesi ve anlaşmanın uygulanmasında ortaya çıkabilecek sorunların ele alınması amacıyla faaliyet gösterecek.
Savunma sanayisinde ortak üretim ve teknoloji paylaşımı
Anlaşma, üç ülkenin savunma sanayisi alanındaki işbirliğini de kapsıyor.
Buna göre taraflar, karşılıklı mutabakat temelinde teknoloji paylaşımı, ortak teknoloji geliştirme ve ortak üretim faaliyetlerini destekleyecek.
Silahlı kuvvetler arasındaki ilişkilerin geliştirilmesi amacıyla ortak eğitim programları, askeri tatbikatlar ve personel değişimi gerçekleştirilebilecek.
Ayrıca tarafların silahlı kuvvetlerinin birlikte çalışabilirliğinin artırılması için barış ve savaş dönemlerinde ortak faaliyetler ve konuşlanmalar teşvik edilecek.
İstihbarat ve lojistik destek sağlanacak
Anlaşmanın dokuzuncu maddesi kapsamında taraflar, güvenli iletişim kanalları üzerinden istihbarat paylaşımında bulunacak.
Yetkililer, anlaşmanın tamamen savunma amaçlı olduğunu ve herhangi bir ülkeyi hedef almadığını belirtiyor.
Bilgi güvenliği, verilerin korunması ve gizlilik ilkeleri çerçevesinde yürütülecek işbirliğiyle üç ülke arasında istihbarat alanındaki koordinasyonun geliştirilmesi amaçlanıyor.
Anlaşmanın 10'uncu maddesine göre ise taraflar, barış, savaş ve diğer olağanüstü durumlarda birbirlerine lojistik destek sağlayacak.
Bu destek, imkanların mevcudiyeti ve uyumluluğuna bağlı olarak silah, mühimmat, yakıt, yedek parça ve diğer askeri teçhizatı kapsayacak.
Ülkeler ayrıca terörizmin tüm türleriyle mücadelede operasyonel düzeyde işbirliğini ve ortak faaliyetlerini güçlendirecek.
Anlaşmadan ilk 10 yıl çıkılamayacak
Mekke Ortak Savunma Anlaşması'na ilişkin aktarılan bilgilere göre, taraflar anlaşmanın yürürlüğe girmesini takip eden ilk 10 yıl boyunca anlaşmadan ayrılamayacak.
Bu sürenin tamamlanmasının ardından ise en az üç ay önceden yazılı bildirimde bulunulması şartıyla çekilme hakkı kullanılabilecek.
Anlaşmada yapılacak değişiklikler, tarafların istişareleri ve oybirliğiyle gerçekleştirilebilecek.
Anlaşmanın 16'ncı maddesine göre, düzenlemenin yürürlüğe girebilmesi için üç ülkenin de kendi iç hukuklarındaki onay süreçlerini tamamlaması gerekiyor.
Son onay belgesinin Stratejik Siyasi ve Savunma Komitesi Sekretaryasına teslim edildiği tarihte anlaşma yürürlüğe girecek.
Anlaşma ayrıca tarafların daha önce imzaladıkları uluslararası anlaşmalardan doğan hak ve yükümlülüklerini etkilemeyecek.
