Dünya

Trump, Özgürlük Projesi'ni durdurdu; Rubio ise 'Destansı Öfke Operasyonu'nun tamamlandığını açıkladı

ABD Başkanı Donald Trump, Hürmüz Boğazı'nda mahsur kalan gemilerin geçişine yönelik yardım girişimi olarak nitelendirilen Özgürlük Projesi'nin kısa süreliğine durdurulmasına karar verdiklerini açıkladı. ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio ise, 'Destansı Öfke Operasyonu'nun tamamlandığını ve hedeflere ulaşıldığını söyledi.

Trump, sosyal medya hesabından, Hürmüz Boğazı'ndaki Özgürlük Projesi'nin son durumuna dair açıklama yaptı.

ABD Başkanı Trump, şunları kaydetti:
"Pakistan ve diğer ülkelerin talebi üzerine, İran'a karşı yürüttüğümüz harekatta elde ettiğimiz muazzam askeri başarılar ve ayrıca İran temsilcileriyle tam ve nihai bir anlaşmaya varılması yönünde büyük ilerleme kaydedilmiş olması dolayısıyla, abluka tam olarak yürürlükte kalmakla birlikte, (taraflar arası) anlaşmanın nihai hale getirilip imzalanıp imzalanamayacağını görmek için Özgürlük Projesi'nin kısa bir süreliğine durdurulmasına karşılıklı olarak karar verdik."

Özgürlük Projesi

Trump, 4 Mayıs itibarıyla, Hürmüz Boğazı'nda mahsur kalan ve Orta Doğu'daki krizle ilgisi olmayan "tarafsız" ülkelere ait gemilerin, boğazdan geçişine yardım etmeye başlayacaklarını açıklamış ve buna "Özgürlük Projesi" adını vermişti.

ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Beyaz Saray'da düzenlediği basın brifinginde, İran'ın Hürmüz Boğazı'nı kapatmasından ötürü Körfez bölgesinde 87 farklı ülkeden yaklaşık 23 bin sivilin kurtarılması için "Özgürlük Projesi" adlı operasyonu başlattıklarını savunmuştu.

"Destansı Öfke Operasyonu sona erdi"

ABD’nin İran’ın nükleer programına konvansiyonel kalkan oluşturma çabalarını boşa çıkardığını söyleyen Rubio, "Planları, binlerce füze, dron ve roketten oluşan bir konvansiyonel kalkan kurmaktı. Böylece kimsenin onlara saldırmamasını sağlayacaklardı. Bu kalkanın arkasında nükleer programlarını diledikleri şekilde ilerletmek istiyorlardı. Ancak artık o kalkan yok" dedi.
Operasyonun amacının en başından beri bu olduğunu söyleyen Rubio, "EpicFury Operasyonu’nun" (Destansı Öfke Operasyonu) sona erdiğini belirterek, "O aşamayı bitirdik" dedi. Rubio, "Şimdi Özgürlük Projesi aşamasındayız. Ama müzakerelerde sadece zenginleştirme değil, daha derinlerde saklanan nükleer materyalin ne olacağı de ele alınmalı. Bu konu mutlaka çözülecek" şeklinde konuştu.

BM karar tasarısının küçük değişikliklerle tekrar sunulacağını duyurdu
ABD’nin daha önce Rusya ve Çin tarafından veto edilen Hürmüz Boğazı konusundaki BM karar tasarısını metinde bazı küçük değişiklikler yaparak tekrar sunacağını duyuran Rubio, "Bence bu BM’nin küresel sorunları çözebilen ve işleyen bir kurum olması açısından gerçek bir sınav olacak" dedi.

İran’ın hukuka aykırı bir şekilde Hürmüz Boğazı’nı fiilen kapatması, ticaret gemilerini havaya uçurması ve suya mayın döşemesinin kınanmasını istediklerini ifade eden Rubio, "Tek istediğimiz bunu kınamaları. İran’a gemileri havaya uçurmayı bırakması, mayınları temizlemesi ve insani yardımların geçişine izin verme çağrısı yapılmasını talep ediyoruz. Hepsi bu. Bu çok mütevazı bir talep" dedi.

"Hürmüz Boğazı İran’a ait değil"

İran’ın uluslararası bir su yolunu kapattığını söyleyen Rubio, "Hürmüz Boğazı İran’a ait değil, İran’ın boğazı kapatma hakkı yok. Bu durum normalleştirilemez" dedi. ABD Dışişleri Bakanı, "Bütün dünya bu konuda bize katılmalı. Bu sadece bizim işimiz olmamalı. Ülkeleri buna dahil etmeyi umuyoruz. BM’de onlara bir şey yapma fırsatı vereceğiz" ifadelerini kullandı.

"Başkanın tercih ettiği yol anlaşmadır"

Çatışmaların yeniden başlaması durumunda operasyonun artık "Özgürlük Projesi" olarak mı adlandırılacağı sorusuna Rubio, "Destansı Öfke Operasyonu tamamlandı ve hedeflere ulaşıldı. İlave bir durum ortaya çıksın diye tezahürat yapmıyoruz. Barış yolunu tercih ederiz. Başkanın tercih ettiği yol, anlaşmadır" dedi.
Rubio, "Mesajımız, İran’ın ekonomisi açısından büyük bir felaket ile, nesiller boyu sürecek bir yıkım ile karşı karşıya olduğudur. Bu ülkenin servetine kuşaklar boyu zarar verecek ve kendi eylemleriyle kendilerine dayattıkları bir yıkım. Kendilerini mahvetmeden önce kendilerine çeki düzen vermeleri gerek" dedi.