Adaylar, sınava girecekleri yer bilgisini gösteren sınava giriş belgesini ÖSYM'nin "ais.osym.gov.tr" adresinden T.C. kimlik numaraları ve aday şifreleriyle edinebilecek.

2026-ALES/1 sınavı için adaylar, 10 Mayıs'ta saat 10.00'dan sonra sınav binalarına alınmayacak.

ÖSYM'nin internet sitesindeki duyuruya göre, 15 Mart'ta uygulanan 2026-TUS 1. dönem ile 2026-STS Tıp Doktorluğu 1. döneme ait değerlendirme işlemleri tamamlandı.

Adaylar, sınav sonuçlarına ÖSYM'nin "https://sonuc.osym.gov.tr" adresinden T.C. kimlik numarası ve aday şifresiyle erişebilecek.

Bakanlığın sosyal medya hesabından da paylaşılan açıklamada, şöyle denildi:

Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli kapsamındaki becerilerin ölçülmesine yönelik yürütülen çalışmalar sonucu hazırlanan “Bağlam Temelli Çoktan Seçmeli Soru Yazım Kılavuzu”; merkezî ve ortak sınavlar, okul geneli yazılılar, ders kitapları ve yardımcı materyallerin hazırlanmasında temel kaynak olarak kullanılacak.

Ortaöğretim Genel Müdürlüğü koordinasyonunda 12 pilot ilde yürütülen çalışmalar sonucunda hazırlanan kılavuza göre bağlam temelli bir soru; öğrencinin metin, problem durumu, veri seti, görsel ya da senaryo gibi anlamlı bir bağlamla karşılaşmasını ve bu bağlamı kullanarak karar vermesini, yorum yapmasını, çözüm üretmesini ya da açıklama getirmesini gerektiriyor. Bağlam temelli sorular, çoktan seçmeli, uzun yanıtlı, doğru-yanlış ve eşleştirme şeklinde ya da kısa yanıtlı olarak uygulanabiliyor. https://meb.ai/UbptNFt

Açıklamada şöyle denildi:

"Söz konusu süreçte geliştirilen ölçme modeli ile soru yapılarının sahada test edilmesi amacıyla 12 ilde pilot sınav uygulaması gerçekleştirilmiştir. Bu uygulamaya, temel eğitim düzeyinde 4 bin 361 altıncı sınıf öğrencisi, ortaöğretim düzeyinde ise 10 bin 195 onuncu sınıf öğrencisi olmak üzere toplam 14 bin 556 öğrenci katılmıştır. Pilot uygulama ortaöğretim düzeyinde Türk dili ve edebiyatı, matematik, fizik, kimya, biyoloji, tarih, coğrafya ile din kültürü ve ahlak bilgisi; temel eğitim düzeyinde ise Türkçe, matematik, fen bilimleri, sosyal bilgiler ile din kültürü ve ahlak bilgisi derslerinde yürütülmüştür.

Pilot uygulamadan elde edilen nicel veriler ile öğrencilerle gerçekleştirilen sesli düşünme protokollerine dayalı bilişsel görüşme sonuçları esas alınarak 'Bağlam Temelli Çoktan Seçmeli Soru Yazım Kılavuzu' hazırlanmıştır. Söz konusu kılavuzda, öğrencinin edindiği bilgi ve becerileri karşılaştığı yeni ve otantik durumlarda ne ölçüde uygulayabildiğinin, transfer edebildiğinin ve kullanabildiğinin ölçülmesi merkeze alınmıştır. Kılavuzda yer verilen açıklamalar, öneriler, kontrol listeleri ve örnek sorular, sahadaki uygulamalarda karşılaşılan yapısal sorunların giderilmesi, soru yazım sürecinin standartlaştırılması ve ölçme-değerlendirme alanında ortak bir dilin oluşturulması amacıyla hazırlanmıştır."

Kılavuzun hazırlanmasındaki öncelikli amacın soru yazarları, ders kitabı yazarları ve öğretmenlerin Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli'nde yer alan öğrenme çıktılarının temelini oluşturan becerilerin doğru, geçerli ve güvenilir biçimde ölçülmesine ilişkin yeterliklerini geliştirmek olduğu ifade edilen yazıda, öğretmenlerden eğitim yöneticilerine tüm paydaşlarda bağlam temelli çoktan seçmeli soru yazımına ilişkin ortak bir anlayış ve uygulama birliği oluşturulmasının hedeflendiği kaydedildi.

"Bu bağlamda, alan uygulamalarından elde edilen bulgular doğrultusunda hazırlanan Bağlam Temelli Çoktan Seçmeli Soru Yazım Kılavuzu'nun merkezi sınav, ortak sınav, okul geneli yazılı, ders kitabı, yardımcı materyal ve ölçme araçlarının hazırlanması süreçlerinde temel başvuru kaynağı olarak esas alınması zorunludur" ifadelerine yer verilen yazıda, bu hususun tüm ilgili gerçek ve tüzel kişiler, kurum ve kuruluşlar ile Bakanlık birimleri tarafından titizlikle gözetilmesi gerektiği vurgulandı.

Çok sayıda üniversiteden akademisyen ve eğitim uzmanlarının katkısıyla hazırlanan kılavuzda, "bağlam temelli soru" tanımı ve kapsamına, bağlam temelli çoktan seçmeli soru yazım sürecinin aşamalarına, hatalı ve doğru yaklaşımlara ve örnek sorulara yer verildi.

Milli Eğitim Bakanlığı (MEB), LGS kapsamındaki merkezi sınavın başvuru ve uygulama kılavuzunu yayımladı.
Katılımın isteğe bağlı olduğu merkezi sınav için başvurular, 10 Nisan'a kadar "e-Okul" üzerinden yapılacak. Resmi ve özel ortaokul öğrencilerinin başvuruları, öğrenci velisi tarafından elektronik ortamda gerçekleştirilecek.

Okul müdürlükleri de başvuru sürecinde öğrenciler ve velilere rehberlik edecek. Başvurular, okul müdürlüklerince 13 Nisan'a kadar onaylanacak.

Yurt dışında e-Okul Yönetim Bilgi Sistemine kayıtlı olmayan okullarda öğrenim gören öğrenciler de kılavuzda yer alan esaslar doğrultusunda başvurularını yapabilecek.

Bu öğrencilerin başvuru belgeleri, büyükelçilikler veya başkonsolosluklar aracılığıyla 10 Nisan'a kadar ilgili e-posta adresine iletilecek. Belgelerin asılları ise en geç 17 Nisan'a kadar MEB Ölçme, Değerlendirme ve Sınav Hizmetleri Genel Müdürlüğüne ulaşacak şekilde gönderilecek.

Öğrenciler başvuru durumlarını elektronik ortam üzerinden takip edebilecek.

İKİ OTURUM ARASINDA BESLENME PAKETİ VERİLECEK

Kılavuza göre, bu yıl ilk kez iki oturum arasında öğrencilere kuru meyveli yulaf bar, kuru üzüm, ceviz ve su içeren beslenme paketi dağıtılacak.

Beslenme paketi, yalnızca sınav başvurusu sırasında velisi tarafından talep edilen öğrencilere verilecek.

Bu kapsamda veli talebi ve rızası başvuru esnasında alınacak, beslenme paketinin içeriği de sınav başvuru ekranında ve başvuru onay belgesinde yer alacak.

Kılavuzda, özel eğitim ihtiyacı olan öğrencilerin sınavlarda özelliklerine uygun hizmet alabilmeleri için uygulanacak tedbirler de ayrıntılı biçimde düzenlendi.

Görme yetersizliği olan öğrenciler arasında yer alan, az gören öğrenciler tek kişilik salonda sınava alınacak ve bu öğrencilere 20 dakika ek süre verilecek.

Ayrıca öğrencinin eğitsel performansına göre Rehberlik ve Araştırma Merkezi (RAM) Müdürlüğünce üç farklı uygulamadan biri tercih edilebilecek.

Az gören öğrencilerin başarı puanı, soru muafiyeti uygulanmaksızın tüm sorular üzerinden hesaplanacak.

Total düzeyde görme yetersizliği olan öğrenciler ise okuyucu ve kodlayıcı eşliğinde tek kişilik salonlarda sınava alınacak ve bu öğrencilere de 20 dakika ek süre verilecek. Bu öğrenciler için sınavda resim, şekil ve grafik içeren sorular yerine eş değer sorular yer alacak, merkezi sınav puanı yine tüm sorular üzerinden hesaplanacak.

Özel eğitim ihtiyacı olan öğrenciler için sınav tedbir hizmetleri ise başvuru sürecinde okul müdürlükleri ve RAM'lar aracılığıyla yürütülecek.

Kılavuza göre öğrencilerin sınav giriş belgelerinde, kimlik bilgilerinin yanı sıra sınavda alacakları tedbir hizmeti bilgileri de yer alacak.

TOPLAM 90 SORU SORULACAK

LGS kapsamındaki merkezi sınavda, 8'inci sınıf öğretim programlarında yer alan kazanımlar esas alınacak. Sorular, öğrencilerin okuduğunu anlama, yorumlama, sonuç çıkarma, problem çözme, analiz yapma, eleştirel düşünme ve bilimsel süreç becerilerini ölçecek nitelikte hazırlanacak.

Birinci oturumda Türkçe, T.C. inkılap tarihi ve Atatürkçülük, din kültürü ve ahlak bilgisi ile yabancı dilden toplam 50 soru sorulacak ve 75 dakika süre verilecek.

İkinci oturumda ise matematik ve fen bilimleri derslerinden toplam 40 soru sorulacak ve 80 dakika süre tanınacak.

GİRİŞ BELGELERİ 3 HAZİRAN'DA AÇIKLANACAK

Fotoğraflı sınav giriş belgeleri, 3 Haziran'dan itibaren elektronik ortamda okul müdürlükleri tarafından alınacak, mühürlenerek onaylandıktan sonra öğrencilere teslim edilecek.

Öğrencilerin sınava gelirken fotoğraflı ve onaylı sınav giriş belgesi ile geçerli kimlik belgesini yanlarında bulundurmaları gerekecek.

Sınav sonuçları, 10 Temmuz'da "www.meb.gov.tr" adresinden ilan edilecek. Sınav sonuç belgeleri posta yoluyla gönderilmeyecek. Tercihlere esas kontenjan tabloları da aynı tarihte yayımlanacak.

Tercih işlemleri, 13-24 Temmuz'da yapılacak. Yerleştirme sonuçları ve boş kontenjanlar 5 Ağustos'ta ilan edilecek.

Yerleştirmeye esas 1. ve 2. nakil tercih başvuruları ve sonuçları ise 5-14 Ağustos'ta gerçekleştirilecek.

Kesin kayıt hakkı kazanan öğretmen adaylarının, kayıt takviminde belirtilen tarihlerde, kılavuzda yer alan evraklarla birlikte yerleştirildikleri eğitim ve uygulama merkezlerine şahsen başvurmaları gerekiyor.

Şahsen kayıt başvurusu yapmasına engel mücbir sebebi bulunan adaylar ise noter onaylı vekalet yoluyla kayıt işlemlerini gerçekleştirebilecek.

Kayıt başvuruları 25 Mart'ta başlayıp, 3 Nisan'da saat 17.00'de sona erecek.

Hazırlık eğitimi, kayıt işlemlerinin tamamlanmasının ardından 13 Nisan'da başlayacak.

Eğitim süresi dört dönem olarak planlanırken, bazı programlarda bu süre üç dönemle sınırlı tutulabileceği gibi her bir dönem en az 10, en fazla 14 hafta sürecek.

Adaylar için teorik ve uygulamalı eğitimde başarı kriterleri belirlendi

Adaylar teorik derslerde en az iki yazılı sınava girecek. Başarılı sayılabilmek için ders ortalamasının 100 üzerinden en az 60 olması gerekecek. Barajı geçemeyen adaylara ek sınav hakkı tanınacak; söz konusu sınavda da başarısız olanların Akademi ile ilişiği kesilecek. Uygulamalı eğitim sürecinde adaylar üç ayrı değerlendirmeye tabi tutulacak.

Başarı puanı; ilk değerlendirmenin yüzde 20’si, ikinci değerlendirmenin yüzde 30’u ve üçüncü değerlendirmenin yüzde 50’si esas alınarak hesaplanacak.

Uygulamalı derslerde başarılı sayılmak için en az 70 puan alınması zorunlu tutulacak. Uygulamalı eğitimin daha belirleyici hale getirildiği sistemde devam zorunluluğu da uygulanacak. Adaylara sağlık raporuna dayalı olarak toplam 19 gün, diğer mazeretler için ise 10 güne kadar izin verilebilecek. Sağlık nedeniyle 20 gün ve üzeri devamsızlık yapılması halinde adayların kayıtları dondurulacak.

Öğretmen adaylarına sağlanacak mali haklar

Öğretmen adaylarına hazırlık eğitimi boyunca her ay ödeme yapılacak. Ödeme miktarı, 23.310 gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpılmasıyla hesaplanacak. Adayların genel sağlık sigortası primleri Millî Eğitim Bakanlığı bütçesinden karşılanarak sosyal güvence altına alınacak.

Milli Eğitim Bakanlığı'na (MEB) bağlı ilk ve ortaöğretim kurumlarındaki öğrenciler, bu eğitim öğretim yılının ilk ara tatilini 10-14 Kasım 2025'te yaptı. Ara tatilin ardından yarıyıl tatili de 19 Ocak Pazartesi günü başladı ve 30 Ocak Cuma günü sona erdi.

Göktaş, dijital oyunların gençlerin gelişimine katkı sunduğunu bildiklerini ve bu alanı önemsediklerini belirtti.

Bakan Göktaş, şunları kaydetti:

"Tam da bu yüzden, oyun platformlarından ebeveyn denetimlerini artırmalarını ve yaş gruplarına göre içerik sınıflandırılmasına dikkat etmelerini bekliyoruz.

Biz yasaklayan değil, rehberlik eden ve koruyan bir anlayışla hareket ediyoruz. Çocuklarımızı korurken bu süreci hep birlikte yönetelim istiyoruz. Gelin hep birlikte çocuklarımız ve gençlerimiz için daha güvenli bir dijital ortam sunalım."

Atatürkçü Düşünce Derneği (ADD) tarafından yapılan suç duyuruya ilişkin açıklamasında şu ifadelere yer verildi:

"AKP’li Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin tarafından 81 ile gönderilen genelge doğrultusunda bütün okullarda Ramazan ayı boyunca “Maarifin Kalbinde Ramazan” adı altında bir dizi dini etkinlik düzenlenmesi talimatlandırılmış, bu amaçla öğrencilere “Ramazan Çetelesi” dağıtılmıştır. Dini siyasete alet etmek anlamına gelen ve Anayasamızın Girişi, 2. ve 42. maddeleri ile Milli Eğitim Temel Kanunu’na aykırı olan bu genelge, aynı zamanda aile mahremiyetini, özel hayatın gizliliğini, din ve vicdan özgürlüğünü ve Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın öngördüğü “demokratik, lâik ve sosyal hukuk Devleti” düzenini zedeleyecek unsurlar içermektedir.

Bu nedenlerle, Atatürkçü Düşünce Derneği olarak AKP’li Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin hakkında “Anayasayı İhlal” ve “Görevi Kötüye Kullanma” suçları işlediği gerekçesiyle yaptığımız kamu davası açılması talepli suç duyurumuzu basınımızın ve aziz milletimizin bilgi ve ilgisine sunarız."

Yükseköğretim Kurulu (YÖK) Başkanı Erol Özvar, program kontenjanlarında 3 yıldır yapılan azaltmanın bu yıl da süreceğini söyledi. Geçen yıl devlet üniversitelerindeki hukuk, eczacılık, diş hekimliği gibi bölümlerde yapılan azaltmanın vakıf üniversitelerinde de yapılacağı açıklandı. Özvar, bölümler adaylardan talep görse de istihdam olanağı azsa kontenjanlarının azaltılacağına vurgu yaptı.

Özvar, “Devlet üniversitelerindeki kontenjan azaltma uygulaması, 2026 yılından itibaren vakıf üniversitelerimiz için de geçerli olacaktır. başta hukuk, psikoloji, eczacılık, diş hekimliği ve mimarlık olmak üzere bazı programların kontenjanları vakıf üniversitelerinde de değişen oranlarda azaltılacaktır.” dedi.

Talep görse de istihdamla dengenin gözetilmesi gerektiğini belirten Özvar, “Özel sektörün iş vermediği programlarda ısrar etmek kimseye bir şey katmaz.” diye konuştu.

Yükseköğretim Kurulu Konferans Salonu'nda “Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği Yükseköğretim Meclisi İstişare Toplantısı” düzenlendi.

Yükseköğretim Kurulu Başkanı Özvar, toplantıdaki konuşmasında 2023-2025 döneminde gerçekleşen kontenjan değişikliklerine ilişkin bilgi verdi.

Mezunlarının istihdam imkanları giderek daralan bazı programların kontenjanlarında da kademeli şekilde azaltmaya gittiklerini belirten Özvar, şunları söyledi:

“2023-2025 döneminde toplam kontenjan 1 milyon 90 bin 14’ten 843 bin 547’ye düşürülmüştür. Toplam 246 bin 467 kontenjan azaltılmıştır. Oransal olarak gerçekleşen düşüş yüzde 23’tür. Bu kontenjanların 107 bin 552’si ikinci öğretim kontenjanlarıdır. 2023-2025 döneminde, toplam 462 lisans programından 197’sinin kontenjanları düşürülmüştür. Bu lisans programlarında kontenjan sayısı toplamda 117 bin 606 azalmıştır. En fazla kontenjan düşüşü gerçekleşen lisans programlarının başında öğretmenliğe kaynak teşkil eden programlar yer almaktadır. Türk Dili ve Edebiyatı kontenjanları 12 bin 15’ten 3 bin 680’e yüzde 69, tarih kontenjanları 10 bin 658’den 3 bin 646’ya yüzde 66 düşürülmüştür. Fen Bilgisi Öğretmenliği kontenjanı 2 bin 864’ten 1219’a yüzde 57 düşürülmüş ve kontenjanı en fazla azalan program olmuştur.”

“MEB’in öğretmen planlaması dikkate alınmıştır”

Aynı dönemde, İlköğretim Matematik Öğretmenliği kontenjanları 4 bin 18’den 2 bin 698’e yüzde 33; İngilizce Öğretmenliği 5 bin 60’tan 3 bin 437’e yüzde 32; Beden Eğitimi ve Spor Öğretmenliği 3 bin 697’den 2 bin 560’e yüzde 31; Okul Öncesi Öğretmenliği 5 bin 152’den 3 bin 476’ya yüzde 32,5; Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık 5 bin 741’den 3 bin 498’e yüzde 39 düşürüldüğünü bildiren Özvar, “Yine öğretmenliğe kaynak teşkil Çocuk Gelişimi, Felsefe, Sosyoloji, Tarih ve Türk Dili Edebiyatı açıköğretim lisans programlarına ‘ikinci üniversite’ kapsamında kayıt için 35 yaş üzeri olma şartı getirilmiştir. Gerek Eğitim Fakültesi programlarında gerek öğretmenliğe kaynak teşkil eden diğer programların kontenjanlarının belirlenmesinde Milli Eğitim Bakanlığının kamudaki ve özel sektördeki öğretmen planlaması dikkate alınmıştır.” ifadelerini kullandı.

Özvar, hukuk fakültesi kontenjanlarında son yıllarda önemli düzenlemelerin gerçekleştiğini söyleyerek, 2023-2025 yılları arasında devlet ve vakıf üniversitelerinde kontenjanların 15 bin 313’den 9 bin 821’e düştüğünü kaydetti. Bunun oransal olarak yüzde 36’ya tekabül ettiğini belirten Özvar, “Devlet üniversitelerinde Hukuk Fakültesi kontenjanlarındaki 4 bin 955 azalma ile yüzde 49; vakıf üniversitelerinde ise 537 ile yüzde 10 olarak gerçekleşmiştir. Hukuk programları kontenjanlarında benzer bir azalma 2026 yılında vakıf üniversitelerinde de uygulanacaktır.” dedi.

“2026’da vakıf üniversitelerinde de bazı kontenjanlarda indirime gidilecek”

Sağlık programlarına ilişkin kontenjan verilerini de açıklayan Özvar, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Beslenme ve Diyetetik Programı en fazla kontenjanı düşürülen program olmuştur. Bu programın toplam kontenjanı 6 bin 922’den 4 bin 24’e inmiştir. Bunun oransal karşılığı yüzde 42’dir. Eczacılık programlarında kontenjan 4 bin 512’den 3 bin 416’ya düşmüş, oransal olarak yüzde 24’lük bir azalma gerçekleşmiştir. Diş Hekimliği programlarında kontenjan 9 bin 127’den 7 bin 81’e düşmüştür ve bu yüzde 22 oranında bir düşüşü göstermektedir. Fizyoterapi ve rehabilitasyon programlarının kontenjanı 6 bin 761’den 5 bin 826’ya, yaklaşık yüzde 14’lük azalmaya, hemşirelik programlarının kontenjanı ise 18 bin 465’ten 17 bin 36’ya yaklaşık yüzde 8 azalmaya gidilmiştir. Tıp Fakültesi kontenjanları ise bu dönemde korunmuştur. Sağlık programlarındaki kontenjan düşüşü son yıllarda büyük oranda devlet üniversitelerinde gerçekleşmiştir. 2026 yılında vakıf üniversitelerinde de bu programlar için kontenjanlar yeniden değerlendirilecek ve kontenjanlarda indirime gidilecektir.”

“Pek çok mühendislik programında kontenjanlar düşürülmüştür”

Mühendislik Fakülteleri kontenjanlarında da önemli bir azaltmaya gidildiği vurgulayan Özvar, Gıda Mühendisliği kontenjanının 1758’den 1156’ya yüzde 34; Elektrik-Elektronik Mühendisliği kontenjanının 11 bin 757’den 8 bin 63’e yüzde 31; İnşaat Mühendisliği kontenjanının 5 bin 668’den 4 bin 115’e yüzde 27; Çevre Mühendisliği kontenjanının 1152’den 850’ye yüzde 26; Makine Mühendisliği kontenjanının 8 bin 427’den 6 bin 919’a yüzde 18; Mekatronik Mühendisliği kontenjanının 2 bin 96’dan 1869’a yüzde 11; Kimya Mühendisliği kontenjanının 1969’dan 1867’ye yüzde 7; Endüstri Mühendisliği kontenjanının 7 bin 679’dan 7 bin 262’ye yüzde 5; Bilgisayar Mühendisliği kontenjanının 14 bin 674’ten 14 bin 168’e yüzde 3 indirildiğini söyledi.

Özvar, bunların dışında, öğrenci sayısı daha düşük olan Biyomedikal Mühendisliği yüzde 24; Biyomühendislik yüzde 20; Malzeme Mühendisliği yüzde 3; Elektrik Mühendisliği yüzde 28; Elektronik ve Haberleşme Mühendisliği yüzde 18; Raylı Sistemler Mühendisliği yüzde 74; Adli Bilişim Mühendisliği yüzde 37; Tarım Makineleri ve Teknolojileri Mühendisliği yüzde 21 gibi pek çok mühendislik programında değişen oranlarda kontenjanlar düşürüldüğünü kaydetti.

Son iki yılda kurulan veya ivme kazanan programlar

Yükseköğretim Kurulu Başkanı Özvar’ın verdiği bilgiye göre, kontenjan artışı gerçekleşen bölümler şöyle:

“Yapay Zeka Mühendisliği yüzde 63; Siber Güvenlik Mühendisliği gibi mühendislik programları ile Harita Mühendisliği yüzde 23; Gemi ve Deniz Teknolojisi Mühendisliği yüzde 19; Jeoloji Mühendisliği yüzde 8; Nanoteknoloji Mühendisliği yüzde 81; Gemi Makineleri İşletme Mühendisliği yüzde 4; Otomotiv Mühendisliği yüzde 4; Uçak Mühendisliği yüzde 3; Deniz Ulaştırma İşletme Mühendisliği yüzde 9; Endüstriyel Tasarım Mühendisliği yüzde 32; Malzeme ve Nanoteknoloji Mühendisliği yüzde 49; Orman Endüstrisi Mühendisliği yüzde 16; Gemi İnşaatı ve Gemi Makineleri Mühendisliği yüzde 8; Metalurji ve Malzeme Mühendisliği yüzde 3; Su Ürünleri Mühendisliği yüzde 7.”

İktisadi ve İdari Bilimler Fakültelerinde yer alan programların, kontenjan düzenlemelerinden önemli ölçüde etkilendiğini söyleyen Özvar, “Uluslararası İlişkiler programı kontenjanları 7 bin 110’dan 3 bin 994’e yüzde 44; Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi kontenjanları 8 binden 5 bin 285’e yüzde 34; İktisat kontenjanları 9 bin 437’den 7 bin 972’ye yüzde 15,5; İşletme kontenjanları 13 bin 358’den 12 bin 158’e yüzde 9; Maliye kontenjanları 5 bin 813’ten 3 bin 590’a yüzde 38 düşürülmüştür.” dedi.

Özvar, 2023-2025 yılları arasında İlahiyat Fakültesi kontenjanlarında ise 15 bin 795’ten 10 bin 859’a indirildiğini, bunun yüzde 32’lik bir oransal azalmaya işaret ettiğini belirtti.

Kontenjanı önemli ölçüde azalan diğer lisans programları

Özvar, kontenjanı önemli ölçüde azalan diğer lisans programlarından bazılarını şöyle sıraladı:

“Gazetecilik programı kontenjanları 4 bin 677’den 1866’ya düşmüş, oransal olarak yüzde 54 azalmıştır. Şehir ve Bölge Planlama programı kontenjanları 2 bin 448’den 1240’a düşmüş, oransal olarak yüzde 49 azalmıştır. Radyo, Televizyon ve Sinema programı kontenjanları 5 bin 180’den 2 bin 870’e düşmüş, oransal olarak yüzde 44 azalmıştır. Sosyal Hizmet programı kontenjanları 4 bin 677’den 2 bin 691’e düşmüş, oransal olarak yüzde 42 azalmıştır. Mimarlık programı kontenjanları 6 bin 365’ten 4 bin 264’e düşmüş, oransal olarak yüzde 33 azalmıştır. İç Mimarlık programı kontenjanları 2 bin 386’dan 1594’e düşmüş, oransal olarak yüzde 33 azalmıştır. Psikoloji programı kontenjanları 11 bin 966’dan 10 bin 428’e düşmüş, oransal olarak yüzde 13 azalmıştır.”

“Yeni mesleklere yönelik programlara kontenjan verilmeye devam edilecek”

2023-2025 döneminde, toplam 312 önlisans programından 131’inin kontenjanlarının düşürüldüğünü, bu önlisans programlarında kontenjan sayısı toplamda 125 bin 24 azaltıldığını aktaran Özvar, kontenjanı en fazla azalan önlisans programları arasında yüzde 58 ile Çocuk Gelişimi; yüzde 56 ile Sağlık Kurumları İşletmeciliği; yüzde 53 ile İş Sağlığı ve Güvenliği; yüzde 53 ile Bankacılık ve Sigortacılık ve yüzde 51 ile Tıbbi Dokümantasyon ve Sekreterlik programlarının bulunduğunu dile getirdi.

Bu dönemde; Adalet, Uygulamalı Çevirmenlik, Spor Yönetimi, Radyo ve Televizyon Programcılığı başta olmak üzere toplam 13 önlisans programına öğrenci alımı ise durdurulduğunu bildiren Erol Özvar, gelecek dönemde, işgücü piyasasında karşılığı zayıflayanlar başta olmak üzere, birçok önlisans programının kontenjanları düşürülerek başta uygulamaları programlar olmak üzere yeni mesleklere yönelik programlara kontenjan verilmeye devam edileceğini söyledi.

Son yıllar yapılan düzenlemelerle açıköğretim kontenjanlarının da 166 bin 203’ten 98 bin 436’ya yüzde 40,77 düşürüldüğünü kaydeden Özvar, “2020 yılında toplam yükseköğretim öğrencileri içinde açık öğretimin oranı yüzde 54 iken; 2025 yılı itibariyle bu oran yüzde 40’a gerilemiştir. Bu oranın 5 yıl içerisinde yüzde 30’un altına düşürülmesi hedeflenmektedir. Açıköğretimi, yükseköğretim çağındaki gençlerden ziyade yetişkin eğitimi ve hayat boyu öğrenme amacına hizmet edecek şekilde yapılandırıyoruz.” değerlendirmesinde bulundu.

“Bazı programların kontenjanları vakıf üniversitelerinde de azaltılacak”

“2026 yılında bazı programlarda değişen oranlarda kontenjan azaltımına devam edeceğiz” ifadesini kullanan Özvar, “Devlet üniversitelerindeki kontenjan azaltma uygulaması, 2026 yılından itibaren vakıf üniversitelerimiz için de geçerli olacaktır. Bu kapsamda başta hukuk, psikoloji, eczacılık, diş hekimliği ve mimarlık olmak üzere bazı programların kontenjanları vakıf üniversitelerinde de değişen oranlarda azaltılacaktır. Buradaki temel hedefimiz, tüm yükseköğretim sisteminde dengeli, sürdürülebilir ve kalite odaklı bir yapı tesis etmektir.” diye konuştu.

“Yükseköğretim Kurulu olarak buna asla göz yumamayız”

Öğrencilerin yönelimlerini ve beklentilerini dikkate almayan hiçbir program başarılı olamayacağına dikkat çeken Özvar, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Biz bu talep kısmını fevkalade iyi değerlendirmek zorundayız. Bu açıdan hepimizin üzerine fevkalade önemli görevler ve sorumluluklar düşmektedir. İstihdamla alakası

kalmayan programlarda ısrar etmek sadece kaynak israfıdır; sadece mali kaynak değil insan kaynağının israfıdır. Yükseköğretim Kurulu olarak buna asla göz yumamayız. Bu çerçevede eğitim-öğretimde kalite standartlarının yükseltilmesi, aşırı öğrenci sayılarının önüne geçilmesi ve akademik insan kaynağının daha etkin yönetilmesi kontenjan politikalarımızın merkezinde yer almaktadır. Aşırı kalabalık sınıfların, uygulama imkânlarının sınırlanmasının ve öğretim elemanı başına düşen öğrenci sayısının artmasının kaliteyi olumsuz etkilediği açıktır. Bizler bu sorunları görmezden gelmiyor, yapısal çözümler üretmeyi tercih ediyoruz.”

“MYO’larımız yeniden cazibe merkezi halinde”

Kontenjanlarda azaltmaya gidilmesine rağmen Yükseköğretim Kurulu olarak yükseköğrenime erişim konusundaki hassasiyetlerinin devam ettiğini vurgulayan Özvar, kontenjanların azaltılmasının “erişimi sınırlayan bir politika değil aksine erişilen eğitimin niteliğini artırmayı amaçlayan bir yaklaşım” olduğunu kaydetti.

Bu iki hedefin birbirinin alternatifi değil, tamamlayıcısı olarak gördüklerini belirten Özvar, sözlerini şöyle tamamladı:

“Kapatılan veya kontenjanı azaltılan programların yerine son iki yılda yapay zeka ve dijital tabanlı alanlarda çok önemli adımlar attık. Bugün 100’ü aşkın üniversitemizde yapay zeka, büyük veri, siber güvenlik, dijital teknolojiler ve benzeri alanlarda çok sayıda yeni program açılmıştır. Bu programlar öğrencilerimizden büyük ilgi görmekte ve yüksek doluluk oranlarıyla tercih edilmektedir. Bu tablo, gençlerimizin geleceğin mesleklerine ne kadar bilinçli bir şekilde yöneldiğini açıkça göstermektedir. Aynı şekilde meslek yüksekokullarımız da son yıllarda önemli bir dönüşüm sürecinden geçmektedir. Özellikle Organize Sanayi Bölgesi Meslek Yüksekokulları başta olmak üzere, sektörle iç içe, uygulama ağırlıklı güçlü projelerle MYO’larımız yeniden cazibe merkezi haline gelmiştir.”